{"id":1102,"date":"2015-06-04T09:45:34","date_gmt":"2015-06-04T08:45:34","guid":{"rendered":"http:\/\/zecernia.com\/html\/?p=1102"},"modified":"2015-06-04T09:45:34","modified_gmt":"2015-06-04T08:45:34","slug":"czasopisma-saperskie-1922-1939","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/zecernia.com\/html\/?p=1102","title":{"rendered":"Czasopisma saperskie (1922-1939)"},"content":{"rendered":"<p>Polskie fachowe czasopi\u015bmiennictwo wojskowe z okresu mi\u0119dzywojennego jest dla historyka wojskowo\u015bci bardzo cennym \u017ar\u00f3d\u0142em informacji. \u0179r\u00f3d\u0142em tym cenniejszym im bardziej nie zast\u0105pionym, w kontek\u015bcie olbrzymich strat w polskim zasobie archiwalnym poniesionych w toku dzia\u0142a\u0144 wojennych i okupacji. Stanowi ono tak\u017ce\u0097 cz\u0119sto niedoceniane \u0097 \u015bwiadectwo pogl\u0105d\u00f3w jakie prezentowa\u0142a \u00f3wczesna kadra na wa\u017cne dla niej zagadnienia, tak historyczne, szkoleniowe jak i teoretyczne. W okresie mi\u0119dzywojennym ukazywa\u0142o si\u0119 288 czasopism wydawanych przez instytucje i organizacje wojskowe.<br \/>\nW czasopismach tych cz\u0119sto publikowano dokumenty, kt\u00f3re nie zachowa\u0142y si\u0119, artyku\u0142y poruszaj\u0105ce szeroko i wnikliwie wiele niezmiernie ciekawych temat\u00f3w tym ciekawszych, \u017ce pisanych przez wysoko kwalifikowanych fachowc\u00f3w i praktyk\u00f3w wojskowych. Szczeg\u00f3lnie cenne s\u0105 artyku\u0142y dotycz\u0105ce wojny polsko-rosyjskiej 1920 roku, autorami kt\u00f3rych byli niejednokrotnie nie tylko \u015bwiadkowie ale i kreatorzy opisywanych epizod\u00f3w wojennych.<br \/>\n<!--more--><br \/>\n<strong>\u0084Saper i In\u017cynier Wojskowy\u0094<\/strong><br \/>\nMiesi\u0119cznik zosta\u0142 za\u0142o\u017cony w styczniu 1922 roku z inicjatywy oficer\u00f3w s\u0142u\u017cb technicznych. Przeznaczony by\u0142 przede wszystkim dla oficer\u00f3w wojsk \u0142\u0105czno\u015bci i broni pancernej. W zamieszczanych w nim pracach poruszano problemy fortyfikacji i budownictwa wojskowego, minerstwa i wszelkich zagadnie\u0144 dotycz\u0105cych s\u0142u\u017cby saperskiej tak podczas wojny jak i pokoju. Publikowano w nim artyku\u0142y w kt\u00f3rych autorzy dzielili si\u0119 swoim do\u015bwiadczeniami i wspomnieniami z lat wojny \u015bwiatowej oraz wojen polskich toczonych w XIX i XX wieku.<br \/>\nPoruszano tak\u017ce problemy jakie powstawa\u0142y podczas prac w pracowniach i fabrykach pracuj\u0105cych na rzecz wojska. Materia\u0142y publikowane w tym periodyku umo\u017cliwia\u0142y tak\u017ce pog\u0142\u0119bienie, wiedzy oficerom innych specjalno\u015bci, szczeg\u00f3lnie piechoty i artylerii.<br \/>\nW pierwszych latach swojej dzia\u0142alno\u015bci, pismo nie mia\u0142o \u015bci\u015ble sprecyzowanej my\u015bli programowej, st\u0105d te\u017c du\u017ca ilo\u015b\u0107 wyci\u0105g\u00f3w z rozkaz\u00f3w personalnych, opis\u00f3w wydarze\u0144 \u017cycia oddzia\u0142\u00f3w lub s\u0142u\u017cb technicznych, sprawozda\u0144 z zawod\u00f3w sportowych i nekrolog\u00f3w tragicznie zmar\u0142ych saper\u00f3w. Powoli jednak pismo rozwija\u0142o si\u0119, rozpocz\u0119to publikowa\u0107 materia\u0142y zwi\u0105zane z transportem kolejowym, lotniczym, broni\u0105 pancern\u0105 oraz \u0142\u0105czno\u015bci\u0105. Sporo miejsca na \u0142amach miesi\u0119cznika po\u015bwi\u0119cano tak\u017ce szkoleniu wojsk, w tym doskonaleniu kadry.<br \/>\nPrzewodnicz\u0105cym Komitetu Redakcyjnego by\u0142 p\u0142k Mieczys\u0142aw D\u0105browski, Szef Departamentu V Ministerstwa Spraw Wojskowych. Redakcja by\u0142a silnie zwi\u0105zana z Oficersk\u0105 Szko\u0142\u0105 In\u017cynierii. Redaktor Naczelny by\u0142 bowiem jednocze\u015bnie Komendantem tej uczelni, a w drukarni tej szko\u0142y drukowano \u0084Sapera i In\u017cyniera Wojskowego\u0094. Mimo ci\u0105g\u0142ego borykania si\u0119 z problemami finansowymi\u0097 w latach 1925\u0097\u20131926 redakcja przygotowywa\u0142a si\u0119 do stworzenia nowego pisma dla wszystkich rodzaj\u00f3w s\u0142u\u017cb.<br \/>\n\u0084<strong>Przegl\u0105d Wojskowo-Techniczny\u0094 <\/strong><br \/>\nMiesi\u0119cznik powsta\u0142 w wyniku przekszta\u0142cenia si\u0119 w 1927 roku \u0084Sapera i In\u017cyniera Wojskowego\u0094. Z uwagi na szybki rozw\u00f3j wojsk saperskich, \u0142\u0105czno\u015bci i broni pancernej, konieczne sta\u0142o si\u0119 utworzenie bardziej specjalistycznego czasopisma. Od tej pory by\u0142 to wsp\u00f3lny organ wojsk technicznych.<br \/>\nPeriodyk wydawany by\u0142 przez Departament In\u017cynierii Ministerstwa Spraw Wojskowych \u0084Przegl\u0105d\u0094 sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z trzech odr\u0119bnych dzia\u0142\u00f3w: \u0084Saper\u0094, \u0084\u0141\u0105czno\u015b\u0107\u0094 i \u0084Bro\u0144 Pancerna\u0094. Opr\u00f3cz naczelnego redaktora powo\u0142ano r\u00f3wnocze\u015bnie trzech samodzielnych redaktor\u00f3w wymienionych dzia\u0142\u00f3w. Powo\u0142ano tak\u017ce wsp\u00f3lny dla ca\u0142ego czasopisma Komitet Redakcyjny, w sk\u0142ad kt\u00f3rego wchodzili przede wszystkim oficerowie tych trzech rodzaj\u00f3w s\u0142u\u017cb35. Ka\u017cdy z dzia\u0142\u00f3w stanowi\u0142 odr\u0119bn\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107, zachowa\u0142 oddzieln\u0105, ci\u0105g\u0142\u0105 numeracje stron i wyodr\u0119bniony spis tre\u015bci. Redaktorami tych dzia\u0142\u00f3w byli: \u0084Sapera\u0094 \u2013\u0097 kpt. Karol Kleczke, mjr dypl. Jerzy Levittoux, kpt. dypl. Leon Tyszy\u0144ski i mjr Tadeusz Zaniewski.<br \/>\nW dziale Saper\u0094 poruszano m.in. takie problemy jak\u0094: Organizacja; Wyszkolenie i wychowanie; Taktyka saperska (og\u00f3lna, fortyfikacyjna, przeprawy, komunikacja, niszczenia i zapory); Obrona przeciwpancerna; Zagadnienia specjalne i R\u00f3\u017cne. Od pocz\u0105tku swego istnienia periodyk by\u0142 w\u0142a\u015bciwie trzema pismami, w jednym wolumenie, a komitet redakcyjny spe\u0142nia\u0142 prawie wy\u0142\u0105cznie funkcje administracyjne.<br \/>\n<strong>\u0084Przegl\u0105d saperski\u0094<\/strong><br \/>\nMiesi\u0119cznik by\u0142 kontynuacj\u0105 dzia\u0142u \u0084Saper\u0094 z \u0084Przegl\u0105du Wojskowo-Technicznego\u0094. Pierwszy numer pisma ukaza\u0142 si\u0119 w styczniu 1938 roku. Ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 t\u0119 podkre\u015bla\u0142a zachowana przez redakcj\u0119 numeracja, przyj\u0119to bowiem, jako kolejny rok wydawania pisma rok dwunasty, licz\u0105c od daty powstania \u0084Przegl\u0105du Wojskowo-Technicznego.\u0094 tj. roku 1927. Uk\u0142ad i format zeszytu r\u00f3wnie\u017c pozosta\u0142a bez zmian\u0094. Wydawc\u0105 by\u0142o\u0097 Dow\u00f3dztwo Saper\u00f3w Ministerstwa Spraw Wojskowych.<br \/>\nProblematyka poruszana na \u0142amach czasopisma by\u0142a bardzo rozleg\u0142a, lecz \u015bci\u015ble zwi\u0105zana z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 saper\u00f3w. Poza artyku\u0142ami przekrojowymi, w ka\u017cdym numerze, wiele miejsca przeznaczano na przegl\u0105d publikacji zamieszczanych w zagranicznych periodykach saperskich. Ostatnie strony ka\u017cdego zeszytu przeznaczano na sprawozdania i recenzje oraz bibliografi\u0119. W \u0084Przegl\u0105dzie Saperskim\u0094 nie by\u0142o w zasadzie wyodr\u0119bnionych dzia\u0142\u00f3w tematycznych. Prace drukowano w kolejno\u015bci ustalonej przez redakcj\u0119. Jednak w opracowanym w grudnia 1938 roku \u0084Skorowidzu dzia\u0142owym\u0094 artyku\u0142y zgrupowano w nast\u0119puj\u0105ce dzia\u0142y: Organizacja; Historia; Wyszkolenie i wychowanie; Regulaminy, Instrukcje i podr\u0119czniki; Taktyka saper\u00f3w; Sprz\u0119t, materia\u0142y i zaopatrzenie saper\u00f3w; R\u00f3\u017cne. W celu promocji m\u0142odych talent\u00f3w, redakcja og\u0142asza\u0142a konkursy na najlepsze prace poruszaj\u0105ce problematyk\u0119 sapersk\u0105.<br \/>\nMo\u017cna stwierdzi\u0107, \u017ce \u0097\u2013 obok obowi\u0105zuj\u0105cych instrukcji i podr\u0119cznik\u00f3w \u2013\u0097 by\u0142 \u0084Przegl\u0105d Saperski\u0094 g\u0142\u00f3wnym <em>\u0084&#8230; \u017ar\u00f3d\u0142em informacji oraz polem wymiany do\u015bwiadcze\u0144 dotycz\u0105cych taktyki saper\u00f3w, a zw\u0142aszcza szkolenia \u017co\u0142nierzy i pododdzia\u0142\u00f3w\u0094<\/em>.<\/p>\n<table style=\"text-align: center;\" border=\"0\" cellspacing=\"1\" cellpadding=\"3\">\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"width: 250px;\"><strong>Tytu\u0142 pisma<\/strong><\/td>\n<td style=\"width: 150px;\">wydawany<\/td>\n<td style=\"width: 150px;\">il. numer\u00f3w<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\u0084Saper i In\u017cynier Wojskowy<\/td>\n<td>1922\u20131926<\/td>\n<td>60<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Przegl\u0105d Wojskowo-Techniczny<\/td>\n<td>1927\u20131937<\/td>\n<td>132<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Przegl\u0105d Saperski<\/td>\n<td>1938\u20131939<\/td>\n<td>20<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p style=\"text-align: center;\">\n<table style=\"text-align: center;\" border=\"0\" cellspacing=\"1\" cellpadding=\"3\">\n<tbody>\n<tr>\n<td style=\"width: 250px;\"><strong>Redaktorzy naczelni<\/strong><\/td>\n<td style=\"width: 150px;\">od<\/td>\n<td style=\"width: 150px;\">do<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>p\u0142k in\u017c. Konstanty Haller<\/td>\n<td>I.1922<\/td>\n<td>XII. 1926<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>p\u0142k dyp. in\u017c. Marian Przybylski<\/td>\n<td>I. 1927<\/td>\n<td>XII. 1927<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>p\u0142k Jan Skoryna<\/td>\n<td>XII. 1927<\/td>\n<td>IV. 1929<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>p\u0142k Stefan D\u0105browski<\/td>\n<td>V. 1929<\/td>\n<td>XII. 1929<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>pp\u0142k W\u0142adys\u0142aw Szwykowski<\/td>\n<td>I. 1930<\/td>\n<td>XII. 1932<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>pp\u0142k Patryk O&#8217;\u0092Brien De Lacy<\/td>\n<td>I. 1932<\/td>\n<td>XII. 1937<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>mjr\/pp\u0142k Teodor Zaniewski<\/td>\n<td>I. 1938<\/td>\n<td>IX. 1939<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p>Opracowano na podstawie: Zdzis\u0142aw G. Kowalski, <em>Fachowe czasopisma wojskowe w latach 1918\u2013\u00971939<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Polskie fachowe czasopi\u015bmiennictwo wojskowe z okresu mi\u0119dzywojennego jest dla historyka wojskowo\u015bci bardzo cennym \u017ar\u00f3d\u0142em informacji. \u0179r\u00f3d\u0142em tym cenniejszym im bardziej nie zast\u0105pionym, w kontek\u015bcie olbrzymich strat w polskim zasobie archiwalnym poniesionych w toku dzia\u0142a\u0144 wojennych i okupacji. Stanowi ono tak\u017ce\u0097 cz\u0119sto niedoceniane \u0097 \u015bwiadectwo pogl\u0105d\u00f3w jakie prezentowa\u0142a \u00f3wczesna kadra na wa\u017cne dla niej zagadnienia, tak [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-1102","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-wojsko"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/zecernia.com\/html\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1102","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/zecernia.com\/html\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/zecernia.com\/html\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/zecernia.com\/html\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/zecernia.com\/html\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1102"}],"version-history":[{"count":25,"href":"http:\/\/zecernia.com\/html\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1102\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1256,"href":"http:\/\/zecernia.com\/html\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1102\/revisions\/1256"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/zecernia.com\/html\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1102"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/zecernia.com\/html\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1102"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/zecernia.com\/html\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1102"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}